تبلیغات
روانشناسی تربیتی - بیش فعالی در کودکان



Admin Logo
themebox Logo



تاریخ:دوشنبه 9 آبان 1390-06:21 ب.ظ

نویسنده :بصیره زندکریمی

بیش فعالی در کودکان

بیش فعالی کودکان ، علایم و روش های تعدیل
نام بیماری : بیش فعالی
Hyperactivity

بنابر گزارش رسمی مرکز تشخیص و آمارگیری بیماریهای روانی، 14 ویژگی که در کودکان مبتلا به
ADHD دیده میشوند به ترتیب زیر فهرست شده اند. کودک در صورت دارا بودن 8 مورد از این ویژگیها که باید در سنین قبل از 7 سالگی بروز کرده و حداقل تا 6 ماه دوام یافته باشند، می تواند دارای ADHD تشخیص داده شود :
1. هنگام نشستن معمولا دستها یا پاهایش بی قرارند یا مدام در جا خود حرکت میکند (این حالت در نوجوانان ممکن است به احساس بیقراری ذهنی محدود شود)
2. هنگامی که از او خواسته شده بنشیند یا باید در جایی نشسته بماند، انجام این کار برایش بسیار مشکل است.
3. به سادگی و با کمترین عامل خارجی دچار حواس پرتی میشود.
4. در بازیها یا موارد مشابه حضور در گروه، منتظر نوبت شدن برایش مشکل است.
5. معمولا قبل از به پایان رسیدن یک پرسش،فورا و بدون فکر پاسخ را بیان میکند.
6. بدون اینکه قصد لجاجت یا مخالفت داشته و یا اینکه در درک مساله مشکل داشته باشد، انجام کارهایی که از روی یک دستور خاص و به ترتیب مشخص شده باشد، برایش مشکل است.
7. توجه ممتد به یک کار یا بازی برایش مشکل است.
8. معمولا از یک کار ناتمام سراغ کار دیگری میرود.
9. بی سر و صدا بازی کردن برایش مشکل است.
10. معمولا زیاد حرف میزند.
11. معمولا میان صحبت دیگران پریده یا به طور ناخوانده وارد جمع، بازی و ... میشود.
12. بیشتر اوقات چنین به نظر میرسد هنگامی که با او صحبت میشود به حرفهای گوینده توجهی ندارد.
13. معمولا وسایل مهم و ضروری خود (مانند کتاب، اسباب بازی یا نوشت افزار) را در مدرسه یا خانه گم میکند.
14. غالبا بدون توجه به عواقب آن و بدون اینکه به دنبال هیجان باشد، کارهای خطرناکی انجام میدهد. (برای مثال بدون توجه به وسط خیابان مبپرد)
البته، تقریبا تمام این رفتارها در کودکان تیزهوش، مستعد و خلاق نیز دیده میشود. تا حدود سال 1998، چندان به تشابهات و تفاوتهای میان این دو توجه نشده بود و به همین دلیل مشکل اختلال شخصیت در میان اعضای این دو گروه بسیار دیده میشد. بسیاری اوقات، افراد متخصص تنها با شنیدن شرح رفتار کودک از والدین و معلم، به بیش فعالی کودک رای میدادند. اگر در میان آزمونهای اندکی از کودک نیز انجام میگرفت، از آنها برای تاکید گفته های والدین استفاده میشد.
کودکانی که به اندازه کافی خوش شانس بوده و یک معاینه کامل (شامل آزمایش آلرژی و مشکلات سوخت و سازی دیگر) و معاینات مفصل روانشناسانه که شامل ارزیابی هوش، موفقیتها و موقعیت احساسی از آنها به عمل می آمد، شانس بیشتری برای تشخیص واقعی دلیل حالات خود داشتند زیرا بدون معاینات تخصصی، تشخیص این دو حالت بسیار مشکل است.

چگونه والدین و معلمین حالت صحیح را تشخیص دهند؟
رفتارهای ظاهرا مشابه میان تیزهوشی و بیش فعالی دارای تفاوتهایی جزیی اما تعیین کننده هستند که تعدادی از آنها را در دو فهرست زیر مشاهده میکنید :
رفتارهای مربوط به بیش فعالان
1. عدم توجه مداوم در بیشتر / تمام موارد
2. کاهش توجه و علاقه در طی انجام کارهایی که نتیجه آنی ندارند
3. عمل آنی بر اساس محرکهای مختلف (انگیزشی بودن) و ناتوانی در به تاخیر انداختن ابراز خوشی
4. ناتوانی در درک و اجرای فرمانهایی برای تصحیح یا ترک رفتارهای اجتماعی
5. دارای فعالیت و بیقراری بیشتر از کودکان عادی
6. ناتوانی در اجرای قوانین و مقررات
رفتارهای مربوط به تیزهوشان
1. کم توجهی، بی حوصلگی و خیال بافی در موقعیتهای خاص
2. کم تحمل بودن در تحمل شرایط یا انجام کارهایی که به نظر غیر ضروری یا نامربوط برسد
3. هوش آنها پیشرفته تر از قدرت قضاوتشان است
4. سختگیری در مورد آنها میتواند به نبرد قدرت میان آنها و اولیا (مدرسه یا والدین) تبدیل شود
5. میزان فعالیت بالا و نیاز اندک به خواب
6. پرسش های مکرر درباره قوانین، رسوم و آداب مختلف

اختلال‌ كم‌ توجهی‌ ـ بیش‌ فعالی‌ عبارت‌ است‌ از یك‌ نوع‌ رفتار خاص‌ در كودكان‌ به‌ طوری‌ كه‌ این‌ كودكان‌ تنها می‌توانند برای‌ مدت‌ كوتاهی‌ روی‌ یك‌ موضوع‌ خاص‌ تمركز كنند. ضمناً این‌ كودكان‌ گاهی‌ حركات‌ و رفتار كنترل‌ نشده‌ای‌ را به‌ طور ناگهانی‌ از خود بروز می‌دهند. البته‌ بیش‌ فعالی‌ می‌تواند وجود داشته‌ باشد یا نداشته‌ باشد. به‌ نظر می‌رسد كه‌ این‌ اختلال‌ در اختلالات‌ یادگیری‌ نقش‌ داشته‌ باشد و تخمین‌ زده‌ می‌شود حدود 10%-5% كودكان‌ مدرسه‌ای‌ گرفتار این‌ اختلال‌ باشند.
علایم شایع :
كودك‌ روی‌ صندلی‌ مرتب‌ می‌جنبد و دست‌ها و پاهای‌ خود را تكان‌ می‌دهد.
وقتی‌ به‌ كودك‌ گفته‌ می‌شود كه‌ بنشینید، فقط‌ به‌ مدت‌ كوتاهی‌ روی‌ صندلی‌ بند می‌شود.
حواس‌ كودك‌ به‌ راحتی‌ پرت‌ می‌شود.
قبل‌ از مطرح‌ شدن‌ كامل‌ سؤال‌، كودك‌ پاسخ‌ را می‌دهد.
كودك‌ در رعایت‌ نوبت‌ در بازی‌ و صف‌ مشكل‌ دارد.
كودك‌ در اجرای‌ دستورالعمل‌ها مشكل‌ دارد.
كودك‌ قادر به‌ تمركز روی‌ یك‌ كار یا بازی‌ مشخص‌ نیست‌.
مرتب‌ از یك‌ كار تمام‌ نشده‌ منصرف‌ شده‌، به‌ كار دیگری‌ می‌پردازد.
در انجام‌ بازی‌، بدون‌ ایجاد سروصدا، مشكل‌ دارد.
زیاد صحبت‌ می‌كند.
وسط‌ صحبت‌ یا كار دیگران‌ می‌پرد.
به‌ نظر می‌رسد كه‌ اصلاً گوش‌ نمی‌دهد.
چیزهای‌ مورد نیاز برای‌ انجام‌ كارها را گم‌ می‌كند.
اغلب‌ كارهای‌ خطرناك‌ انجام‌ می‌دهد بدون‌ اینكه‌ به‌ عواقب‌ ناگوار آنها توجه‌ داشته‌ باشد.
در این نوع در فرد نمی تواند روی تکلیفی که به او می‌دهند و یا یک فعالیت خاص تمرکز داشته باشد. اکثر کودکان دچار
ADHD در دقت و توجه کردن دچار مشکل هستند. این دسته از افراد غالبا:
* توجه زیادی به جزئیات ندارند.
* بر بازی‌ها و کارهای مدرسه نمی‌توانند تمرکز داشته باشند.
* کارهای مدرسه و فعالیت‌های روزانه خود را در منزل تا آخر دنبال نمی‌کنند و آنها را به پایان نمی‌رسانند.
* ‌نمی‌توانند یک وظیفه یا تکلیف را تمام و کمال انجام دهند.
* اسباب بازی‌ها ، کتاب‌ها و وسایلشان را اغلب گم می‌کنند.
نوع تکانشی - بیش‌فعالی
در این نوع از اختلال فرد بسیار فعال است. و بدون فکر اقدام به فعالیت و انجام کار می‌کند. فعالیت بیش از حد معمول ، قابل مشاهده‌ترین مشخصه اختلال
ADHD است. کودک بیش‌فعال همیشه در حال انجام کاری می‌باشد. ممکن است سطح بیش‌فعالی با افزایش سن کاهش یابد. این کودکان قبلا از این که راجع به عملی فکر کنند آن را انجام می‌دهند.
برای مثال این کودکان ممکن است بطور ناگهانی وسط خیابان شروع به دویدن کنند و از یک سمت به سمت دیگر خیابان بدون نگاه کردن حرکت کنند و یا این که از درخت بلندی شروع به بالا رفتن کنند. ممکن است آن ها موقعیت‌های خطرناک شگفت زده شوند. گاهی هم هیچ ایده و فکری برای خارج شدن از این وضعیت ندارند. غالبا ،فعالیت های تکانشی و بیش‌فعالی با هم همواره هستند. مشخصه کودکانی که این اختلال را با هم دارند بدین گونه است:
* بی‌قراری و ناآرامی
* ‌دویدن مداوم از سویی به سوی دیگر و یا بالا رفتن از چیزی
* پایین آمدن از صندلی وقتی که اجازه این کار را ندارند.
* عدم توانایی در بی‌سر و صدا بازی کردن
* بیش از حد صحبت کردن
* پاسخ‌دادن ناگهانی و بدون فکر به پرسشی که هنوز تمام نشده است.
* عدم توانایی در صبر کردن برای نوبت خود
* بدون اجازه وسط بازی دیگران پریدن
* وسط صحبت دیگران پریدن
نوع ترکیبی
در این نوع اختلال فرد بسیار فعال است و بدون فکر اقدام به فعالیت و انجام کار می‌نماید. کودکان با این نوع اختلال نشانه‌هایی از هر دو نوع قبل را که متذکر شویم دارا هستند. آنها در توجه‌کردن، بیش‌فعال بودن و کنترل تکانش‌های خود دچار مشکل هستند. البته گاهی تمام کودکان بی‌توجه هستند و یا اینکه بیش از حد فعالیت می‌کنند و حرکات تکانشی دارند.
اما در کودکان دچار
ADHD این حرکات همیشگی هستند نه استثنایی این رفتارها برای کودک در خانه ، مدرسه و با دوستان مشکلات حقیقی ایجاد می‌کنند در نتیجه اکثر کودکان دچار این اختلال ، احساس افسردگی ، اضطراب و عدم اطمینان به خود را دارند. این احساسات جزء نشانه‌های ADHD محسوب نمی‌شوند و در اثر مشکلات مکرر در خانه و مدرسه در کودک ایجاد می‌شوند.
علل :
ناشناخته‌ است‌. فرضیات‌ زیادی‌ مطرح‌ شده‌اند، اما هیچ‌ یك‌ تأیید یا رد نشده‌اند. تصور بر این‌ است‌ كه‌ منشای‌ آن‌ بیولوژیك‌ باشد.
عواقب مورد انتظار:
در بعضی‌ از موارد، رفتار غیرطبیعی‌ كودك‌ به‌ هنگام‌ بلوغ‌ كاملاً برطرف‌ می‌شود. در بعضی‌ دیگر، بیش‌ فعالی‌ با افزایش‌ سن‌ كاهش‌ می‌یابد. اما تعدادی‌ از این‌ كودكان‌ نهایتاً به‌ نوجوانان‌ و بزرگسالانی‌ مشكل‌دار تبدیل‌ می‌شوند.
عوارض احتمالی :
امكان‌ دارد مشكلات‌ كودك‌ در طی‌ زمان‌ برطرف‌ نشوند. نهایتاً كودك‌ وقتی‌ بزرگ‌ می‌شود ممكن‌ است‌ در تحصیل‌ موفق‌ نباشد، یا اینكه‌ رفتار ضداجتماعی‌ و گاهی‌ جنایی‌ از خود بروز دهد.
امكان‌ دارد كودك‌ در بزرگسالی‌ دچار اختلال‌ شخصیت‌ شود.
درمان :
درمان‌ و مشاوره‌ به‌ والدین‌ و كودك‌ توسط‌ پزشك‌ .
رفتار درمانی‌ و شناخت‌ درمانی‌. كودك‌ خود در این‌ نوع‌ درمان‌ها نقش‌ مهمی‌ را به‌ عهده‌ دارد. او باید مواظب‌ رفتار خود باشد، نقش‌ محوله‌ را به‌ خوبی‌ ایفا كند، و رفتار خود را ثبت‌ كند. در یك‌ طرح‌ كلی‌، اساس‌ این‌ روش‌های‌ درمانی‌ بر راهبردهای‌ تغییر رفتار نامطلوب‌ استوار است‌. به‌ نظر می‌رسد كه‌ تركیب‌ این‌ روش‌های‌ درمانی‌ با داروها بهترین‌ نتایج‌ را در كنترل‌ علایم‌ به‌ همراه‌ داشته‌ باشد.
در خانه‌ یك‌ محیط‌ متناسب‌ و محدودیت‌های‌ كاملاً مشخص‌ برای‌ رفتار كودك‌ را در نظر بگیرید. ضمناً باید از روش‌های‌ تربیتی‌ نیز به‌ طور مداوم‌ بهره‌ گرفت‌. اگر احساس‌ می‌كنید كه‌ نیاز به‌ كمك‌ از طرف‌ افراد متخصص‌ امر دارید مراجعه‌ كنید.
با معلم‌ كودك‌ تماس‌ مستمر داشته‌ باشید. اگر كودك‌ در درس‌ خود نیاز به‌ كمك‌ بیشتری‌ دارد، امكان‌ آن‌ را فراهم‌ كنید.
داروها
پزشك‌ شما شاید تصمیم‌ بگیرد داروهایی‌ مثل‌ متیل‌ فنیدات‌ (ریتالین‌)، كه‌ ظاهراً اثر آرامش‌بخش‌ در كودكان‌ دچار این‌ اختلال‌ دارند، تجویز كند. این‌ داروها اثرات‌ جانبی‌ ناخوشایندی‌ دارند، از جمله‌: اختلال‌ در خواب‌، افسردگی‌، سردرد، معده‌ درد، بی‌اشتهایی‌، و كاهش‌ رشد.
رژیم غذایی :
رژیم‌ غذایی‌ مخصوصی‌ پیشنهاد شده‌اند: حذف‌ كلیه‌ افزودنی‌های‌ غذایی‌ (ادویه‌ جات‌ و غیره‌)، حذف‌ مواد به‌ خصوصی‌ از رژیم‌ غذایی‌، یا ویتامین‌ درمانی‌ شدید. اغلب‌ تحقیقات‌ پزشكی‌ اشاره‌ به‌ این‌ دارند كه‌ این‌ رژیم‌ها برای‌ تعداد بسیار كمی‌ از كودكان‌ مفید هستند. اما بسیاری‌ از والدین‌ تغییرات‌ قابل‌ توجهی‌ را در رفتار كودكان‌ خود پس‌ از استفاده‌ از این‌ رژیم‌ها گزارش‌ كرده‌اند. شاید دلیل‌ آن‌ این‌ باشد كه‌ با تهیه‌ غذاهای‌ مخصوص‌ برای‌ كودك‌، وی‌ احساس‌ می‌كند كه‌ توجه‌ بیشتری‌ به‌ او می‌شود. در مورد هرگونه‌ رژیم‌ غذایی‌ مخصوصی‌ كه‌ برای‌ كودك‌ خود در نظر دارید با پزشك‌ خود مشورت‌ كنید
در چه شرایطی به پزشک باید مراجعه نمود ؟
اگر احساس‌ می‌كنید كودكتان‌ علایم‌ اختلال‌ كم‌ توجهی‌ ـ بیش‌ فعالی‌ را دارد.
اگر پس‌ از شروع‌ درمان‌ علایم‌ بدتر شوند.
اگر دچار علایم‌ جدید وغیرقابل كنترل شده اید. داروهای‌ مورد استفاده‌ در درمان‌ ممكن‌ است‌ عوارض‌ جانبی‌ به‌ همراه‌ داشته‌ باشند.
راهنمایی‌هایی برای والدین
* وقتی که فرزندتان کارش را خوب انجام می‌دهد به اول پاداش دهید. در فرزند خود توانایی ایجاد کنید و نیز با او در مورد استعدادهایش صحبت کنید و او را به بکارگیری توانایی‌هایش تشویق و ترغیب کنید.
* با فرزند خود کاملا واضح و روشن صحبت کنید. برای این کار با پشتکار ، مصر و مثبت باشید و خواسته‌های خود را کاملا برای فرزند خود روشن سازید. به فرزند خود بگویید چه کارهایی را باید انجام دهد نه این که فقط ، آنچه را نباید انجام دهد به او گوشزد کنید.
* شیوه‌هایی را برای کنترل رفتار فرزند خود یاد بگیرید این برنامه‌ها عبارتند از: ایجاد جدول برای فعالیت‌های فرزندتان ، داشتن برنامه برای پاداش ، نادیده گرفتن رفتارهای نامطلوب ، پیامدهای عادی و غیر طبیعی نتایج و پیامدهای منطقی.
* با مدرسه فرزندتان تماس داشته باشید و برنامه تعلیم و تربیت خاص نیازهای فرزندتان را برای او تنظیم کنید. هر دوی شما (والدین و معلم) بایستی نمونه‌ای از این برنامه را داشته باشید.
* با معلم در تماس باشید و به او بگویید فرزند شما در خانه چه عملکردی دارد و از او بپرسید که در مدرسه چه می‌کند و آنها را حمایت کنید.

راهنمایی‌هایی برای آموزگاران
باید بدانید که چه موارد خاصی برای دانش آموزان دشوار هستند. برای مثال ممکن است که دانش آموز
ADHD در شروع یک کار دچار مشکل باشد در حالی که دانش آموزان دیگر در پایان‌دادن به یک عمل و شروع عمل بعدی شکل داشته باشند. بنابراین هر یک از این دانش آموزان نیاز به کمک‌های متفاوتی دارند.
* به دانش آموزان نشان دهید چگونه از کتاب تکلیف و برنامه‌های روزانه استفاده کنند. همچنین مهارت‌ها و روش‌های یادگیری را به آنها آموزش دهید و آنها را به شکل منظم تقویت (پاداش) کنید.
* به دانش آموزان در فعالیت‌های بدنی‌شان کمک کنید. (برای مثال) به آنها اجازه دهید تا کاری را ایستاده پای تخته سیاه انجام دهند). در بین برنامه‌ها به آنها استراحت دهید.
* با والدین و دانش آموزان هر دو با هم برای نو آوری و اجرای یک برنامه تعلیم و تربیتی متناسب بمنظور نیل به نیازهای دانش آموزان به فعالیت و همکاری بپردازید.
* انتظارات بالا از دانش آموزان داشته باشید اما سعی کنید راه‌های جدیدی را برای انجام کارها امتحان کنید صبور باشید و شانس دانش آموزان را برای کسب موفقیت بالا ببرید.

با مصرف مواد غذایی حاوی اُمگا-3 خصوصا کپسول روغن ماهی می توان به نحو موثری از پیشرفت علایم بیماری بیش فعالی جلوگیری کرد.



نظرات() 
How can I increase my height after 18?
جمعه 10 شهریور 1396 07:00 ق.ظ
Thanks for sharing your thoughts about What causes pain in the back of the heel?.
Regards
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر